Wyższy plon, jędrniejsze owoce, dłuższe okno zbiorów i większa zdrowotność roślin – właśnie tych cech poszukują hodowcy nowych odmian truskawek. W Hornigach, w ramach projektu „Truskawkowe Inspiracje”, firma Flevo Berry prezentuje znane odmiany oraz nowe selekcje, które mogą w przyszłości trafić na polskie plantacje. O ich potencjale opowiada Erik Dekker.
Dwie nowe selekcje w polskich warunkach
W gospodarstwie w Hornigach odmiany truskawek zostały posadzone w tunelach, na podwyższonych zagonach. To warunki pozwalające dokładnie obserwować zarówno potencjał produkcyjny poszczególnych odmian, jak i jakość owoców czy zdrowotność roślin. W ramach doświadczenia znalazły się dobrze znane odmiany Flair, Sensation, Falco i Fardao oraz dwie nowe selekcje oznaczone numerami 20-040-03 i 10-027-01. Rośliny do projektu dostarczyła firma Flevoplant i Zbigniew Pisarek. Wysadzone zostały jako sadzonki fresh plug.
Flair – jedna z najwcześniejszych odmian
W grupie odmian wczesnych znajduje się Flair, dobrze znana już polskim producentom. To odmiana ceniona za bardzo wczesny termin owocowania, atrakcyjny wygląd owoców oraz bardzo dobry smak. Jej pozycja na rynku jest już ugruntowana, ale hodowcy szukają kolejnych odmian, które mogłyby zaoferować plantatorom jeszcze większą wydajność.
Jedną z takich nowych propozycji jest selekcja 20-040-03. Jest ona nieco późniejsza od Flair – około trzy do pięciu dni – ale jej potencjał plonowania jest zdecydowanie wyższy. Według dotychczasowych obserwacji produkcja może być nawet o około 60% większa.
To jednak nie tylko kwestia plonu. Selekcja 20-040-03 tworzy jędrniejsze owoce i mocne, stabilne rośliny. Dużym atutem może być także długość okresu produkcji. Zamiast około trzech i pół tygodnia intensywnego owocowania możliwe jest utrzymanie produkcji przez cztery i pół do pięciu tygodni.
Dla plantatora może to oznaczać nie tylko większą liczbę zebranych owoców, ale również dłuższy okres wykorzystania plantacji. Selekcja dopiero po raz pierwszy jest testowana w Polsce, dlatego jej zachowanie w kolejnych sezonach będzie szczególnie interesujące.
Fardao – jakość owoców i zdrowotność
Wśród prezentowanych odmian znajduje się także Fardao. To odmiana średnio wczesna. Jej dużym atutem są owoce o jakości premium – atrakcyjne, jędrne i charakteryzujące się bardzo dobrym smakiem.
Ważną cechą Fardao jest również wysoka tolerancja na mączniaka. Odmiana była już testowana w polskich gospodarstwach, a pierwsze opinie plantatorów są bardzo pozytywne. Producenci zwracają uwagę zarówno na jakość owoców, jak i na potencjał plonowania.
To właśnie wyniki uzyskiwane bezpośrednio u plantatorów są jednym z najważniejszych etapów wprowadzania nowych odmian. Warunki panujące w Polsce różnią się od tych w zachodniej Europie, dlatego dopiero lokalne doświadczenia pokazują, czy dana odmiana rzeczywiście ma szansę sprawdzić się na większą skalę.
Falco – duże owoce i wysoki potencjał plonowania
W kolekcji Flevo Berry znalazła się również Falco, odmiana o średnim terminie owocowania. Jej mocną stroną są duże, jędrne owoce oraz wysoki potencjał produkcyjny.
Falco wyróżnia się także dobrą zdrowotnością roślin. Według Erika Dekkera odmiana jest bardzo silna wobec wielu chorób, a problemy związane z chorobami systemu korzeniowego nie stanowią dla niej większego zagrożenia.
Istotna jest również uniwersalność tej odmiany. Falco może być wykorzystywana zarówno w uprawie polowej, jak i pod osłonami. To ważna cecha w sytuacji, gdy coraz więcej producentów różnicuje technologie produkcji i część plantacji przenosi do tuneli.
Sensation – potencjał przede wszystkim pod osłonami
Kolejną odmianą jest Sensation. To odmiana średnio wczesna, charakteryzująca się wysokim plonowaniem, atrakcyjnymi owocami i bardzo dobrym smakiem.
Owoce są nieco bardziej miękkie niż w przypadku niektórych nowych selekcji Flevo Berry. Nie oznacza to jednak, że odmiana nie ma miejsca w nowoczesnej produkcji. Szczególnie interesujące może być jej wykorzystanie w tunelach, gdzie można lepiej kontrolować warunki produkcji i kierować ją na wcześniejszy termin.
Sensation daje dobre wyniki między innymi w Holandii, Belgii i Niemczech. Zdaniem hodowcy również polskie warunki mogą być dla niej odpowiednie, szczególnie w produkcji prowadzonej pod osłonami.
Nowa selekcja może być odpowiedzią na cieplejszy klimat
Dużo uwagi podczas prezentacji poświęcono również selekcji 10-027-01. Jej termin owocowania jest zbliżony do Sensation, ale dotychczasowe obserwacje wskazują na około 10–15% wyższy potencjał plonowania.
Jeszcze ważniejsza może być jednak jakość owoców. Są one wyraźnie jędrniejsze, co może mieć duże znaczenie w warunkach polskiej produkcji. Coraz częściej w trakcie sezonu pojawiają się wysokie temperatury, które stanowią wyzwanie dla jakości i trwałości zbieranych truskawek.
Selekcja 10-027-01 może być wykorzystywana zarówno w tunelach, jak i w otwartym gruncie. Dotychczasowe obserwacje wskazują na jej dobrą zdrowotność. Wysokie plonowanie, atrakcyjny wygląd owoców i ich jędrność sprawiają, że może być to interesujący materiał do dalszych doświadczeń.
Jakiej odmiany potrzebuje współczesny plantator?
W hodowli nowych odmian nie chodzi już wyłącznie o maksymalizację plonu. Dla producenta równie ważna jest jakość owoców, ich jędrność, smak, łatwość zbioru oraz zdrowotność roślin.
Szczególnego znaczenia nabiera stabilność. Plantator potrzebuje odmiany, która będzie dawała przewidywalne wyniki nie tylko w jednym sezonie, ale również w kolejnych latach. Przy coraz bardziej zmiennej pogodzie jest to jeden z najważniejszych kierunków rozwoju hodowli.
Erik Dekker zwraca uwagę, że przyszłością są odmiany silne, które mogą zapewniać stabilną produkcję przy jednoczesnym ograniczeniu problemów zdrowotnych. Ważnym celem hodowców jest stworzenie roślin, które będą wymagały jak najmniejszej liczby zabiegów ochronnych.
Nie oznacza to jednak rezygnacji z jakości konsumpcyjnej. Smak pozostaje jednym z najważniejszych parametrów. Nawet najbardziej plenna odmiana nie odniesie sukcesu, jeśli jej owoce nie będą odpowiadały oczekiwaniom odbiorców.
Flevo Berry już testuje kolejne selekcje
Hodowla nowych odmian truskawek to proces, który właściwie nigdy się nie kończy. Równolegle z testowaniem obecnych odmian Flevo Berry pracuje nad kolejnymi selekcjami.
W najbliższym czasie nowe materiały będą sprawdzane nie tylko w Polsce, ale również w Niemczech, Holandii i Wielkiej Brytanii. Wśród nich znajdą się także nowe selekcje odmian powtarzających owocowanie.
Kierunek jest jasno określony: poszukiwane są odmiany, które połączą wysoki i stabilny plon z dobrą jakością owoców, jędrnością, smakiem oraz wysoką zdrowotnością roślin.
Dla polskich producentów najciekawsze będzie jednak to, które z nowych selekcji przejdą najważniejszy test – sprawdzian w warunkach produkcyjnych. To właśnie wtedy okaże się, czy obiecujące wyniki z doświadczeń przełożą się na realną wartość dla plantatorów.
