Początek sezonu 2025 na plantacjach truskawek przyniósł szereg wyzwań, które mogą istotnie wpłynąć na kondycję roślin oraz wysokość plonów. Jak podkreśla Izabela Majewska-Dudek z Andermatt Polska, kluczowe znaczenie ma obecnie właściwa ocena stanu plantacji oraz szybkie wdrożenie działań regeneracyjnych i biostymulujących.
Silne mrozy zimą a kondycja roślin truskawek
Zima 2024/2025 charakteryzowała się okresowymi, bardzo silnymi spadkami temperatur. W niektórych lokalizacjach, temperatury spadały nawet do –26°C. W wielu przypadkach sytuację uratowała stosunkowo gruba pokrywa śnieżna, która ograniczyła przemarzanie systemu korzeniowego i szyjki korzeniowej.
Nie oznacza to jednak braku uszkodzeń. Skala strat jest silnie zróżnicowana w zależności od odmiany, stanowiska oraz przebiegu warunków pogodowych. Szczególnie narażone były plantacje bez okrywy śnieżnej oraz stanowiska o lekkich, szybko wychładzających się glebach.
Lustracja plantacji – kluczowy element wczesnowiosennej diagnostyki
W aktualnych warunkach absolutną podstawą jest dokładna lustracja plantacji. Ocena stanu roślin powinna obejmować przede wszystkim przekroje szyjki korzeniowej. Zdrowe tkanki mają jasny, kremowy kolor, natomiast wszelkie przebarwienia brunatne lub ciemnobrązowe świadczą o uszkodzeniach mrozowych.
Na plantacjach obserwuje się wyraźne różnice pomiędzy odmianami. W przypadku niektórych, jak na odmianie Cory, widoczne są silniejsze uszkodzenia, które będą wymagały intensywnej regeneracji. Z kolei odmiany takie jak Roxana wykazują jedynie niewielkie przebarwienia lub ich brak, co przekłada się na lepszy start wegetacji i dynamiczny rozwój nowych liści.
Warto podkreślić, że nawet rośliny z częściowo uszkodzonymi tkankami często podejmują wzrost. Nie oznacza to jednak, że poradzą sobie bez wsparcia. Ich potencjał plonotwórczy w dużej mierze zależy od działań podjętych właśnie teraz.
Susza wczesnowiosenna – zagrożenie dla systemu korzeniowego
Obok uszkodzeń mrozowych coraz większym problemem staje się deficyt wody. Wczesnowiosenna susza jest szczególnie niebezpieczna, ponieważ przypada na moment intensywnej regeneracji roślin po okresie zimowym.
Woda odgrywa kluczową rolę w odbudowie systemu korzeniowego, który odpowiada za pobieranie składników pokarmowych. Niedobór wilgoci ogranicza również rozwój liści, a w dalszej kolejności wpływa negatywnie na inicjację kwiatostanów oraz zawiązywanie owoców.
Na glebach lekkich oraz na plantacjach bez systemów nawadniania objawy stresu wodnego mogą pojawić się bardzo szybko. Dlatego w obecnych warunkach jednym z priorytetów powinno być jak najwcześniejsze uruchomienie nawadniania, szczególnie na plantacjach prowadzonych na zagonach z okrywą z agrowłókniny.
Biostymulacja truskawek wczesną wiosną – kiedy rozpocząć?
Jak zaznacza Izabela Majewska-Dudek, nie należy zwlekać z rozpoczęciem biostymulacji. Wczesna aplikacja preparatów wspierających regenerację pozwala roślinom szybciej odbudować uszkodzone tkanki i efektywniej wejść w okres intensywnego wzrostu.
Szczególne znaczenie ma temperatura gleby. W przypadku wielu rozwiązań mikrobiologicznych barierą jest próg aktywności wynoszący około 12°C. Jednak dostępne są technologie umożliwiające skuteczne działanie już przy niższych temperaturach, co pozwala rozpocząć zabiegi znacznie wcześniej.
Na plantacjach, gdzie gleba osiąga temperaturę około 8–11°C, można już bezpiecznie wdrażać pierwsze zabiegi biostymulujące, takim produktem jak RhizoVital® C5.
RhizoVital® C5 – wsparcie regeneracji i rozwoju systemu korzeniowego
Wśród rekomendowanych rozwiązań znajduje się preparat RhizoVital® C5, zawierający bakterie Bacillus atrophaeus. Produkt ten, dzięki technologii umożliwiającej aktywność w niskich temperaturach, może być stosowany już we wczesnych fazach wegetacji.
Zalecana dawka na plantacjach produkcyjnych wynosi 0,5 l/ha, przy czym rekomenduje się wykonanie od dwóch do trzech zabiegów w odstępach co 3–4 tygodnie. Aplikacja powinna być prowadzona poprzez system fertygacji, co zapewnia równomierne wprowadzenie preparatu do strefy korzeniowej.
Istotnym aspektem jest również możliwość łączenia produktu z nawozami, przy zachowaniu zakresu pH cieczy roboczej od 4,5 do 9.
W przypadku nowych nasadzeń dobrym rozwiązaniem jest wcześniejsze moczenie systemu korzeniowego sadzonek w roztworze RhizoVital® C5 o stężeniu 0,5%. Następnie, po około 2–3 tygodniach od posadzenia, należy wykonać pierwszy zabieg fertygacyjny w dawce 0,5 l/ha i powtórzyć aplikację w kolejnym terminie.
Efekty biostymulacji w warunkach stresowych
Zastosowanie biostymulacji mikrobiologicznej w obecnych warunkach przynosi wymierne korzyści. Przede wszystkim przyspiesza regenerację roślin uszkodzonych przez mróz, poprawia rozwój systemu korzeniowego oraz zwiększa efektywność pobierania wody i składników pokarmowych.
Silniejszy i bardziej rozbudowany system korzeniowy umożliwia roślinom lepsze wykorzystanie zasobów glebowych, w tym wody z głębszych warstw profilu glebowego. Ma to szczególne znaczenie w warunkach narastającej suszy.
Dodatkowo rośliny szybciej odbudowują aparat asymilacyjny, co przekłada się na intensywniejszą fotosyntezę i lepsze przygotowanie do fazy kwitnienia i owocowania.
Co robić na plantacji truskawek w najbliższych tygodniach?
Najbliższy okres to kluczowy moment dla dalszego rozwoju plantacji. Decyzje podjęte teraz będą miały bezpośrednie przełożenie na wielkość i jakość plonu.
Podstawą jest dokładna lustracja roślin i ocena uszkodzeń mrozowych. Równolegle należy zadbać o odpowiednie uwilgotnienie gleby oraz rozpocząć program biostymulacji i regeneracji. W wielu przypadkach wskazane będzie również usunięcie uszkodzonych części roślin, co ograniczy rozwój patogenów i poprawi warunki dla nowych przyrostów.
Jak podkreśla Izabela Majewska-Dudek, szybka reakcja i kompleksowe podejście do regeneracji roślin to obecnie najważniejszy element technologii uprawy truskawek. W warunkach stresowych tylko dobrze odżywione i silne rośliny będą w stanie w pełni wykorzystać swój potencjał plonotwórczy.
