W miejscowości Hornigi trwa projekt Truskawkowe Inspiracje, którego celem jest praktyczna ocena skuteczności nowych technologii w uprawie truskawki gruntowej. Inicjatywa realizowana jest na plantacji prowadzonej przez Magdalenę i Mateusza Włodarczyków. Nowym Partnerem tegorocznej edycji jest firma Bio-Gen i Procam. Będziemy testować nowatorskie techniki nawożenia i ochrony w oparciu o rozwiązania mikrobiologiczne. To zupełnie nowa koncepcja nawożenia i ochrony truskawek, która może przynieść wiele wymiernych korzyści, w tm produkcję owoców bez pozostałości. Czy to się uda?
Zimna wiosna a wyzwania w nawożeniu truskawki
Początek sezonu 2026 przynosi plantatorom wyraźne utrudnienia związane z niskimi temperaturami oraz niedoborem opadów. Gleba pozostaje wychłodzona, co znacząco ogranicza pobieranie kluczowych składników pokarmowych, zwłaszcza fosforu. Jednocześnie rośliny, które przeszły już zabiegi pielęgnacyjne, wchodzą w fazę intensywnego budowania masy liściowej. To moment krytyczny, ponieważ kondycja aparatu asymilacyjnego bezpośrednio wpływa na potencjał plonotwórczy oraz jakość owoców.
W takich warunkach klasyczne nawożenie mineralne często nie przynosi oczekiwanych efektów. Niska temperatura gleby ogranicza dostępność składników, a ich wykorzystanie przez rośliny jest niewystarczające. Dlatego coraz większe znaczenie zyskują rozwiązania wspierające naturalne procesy zachodzące w ryzosferze.
Mikroorganizmy jako wsparcie gospodarki azotowej
Jednym z pierwszych elementów wdrażanych na plantacji w Hornigach jest zastosowanie preparatu opartego na bakteriach wiążących azot atmosferyczny – AzotoPower. Rozwiązanie to ma na celu zapewnienie roślinom dostępu do tego składnika niezależnie od warunków środowiskowych.
Zastosowane mikroorganizmy z rodzaju Arthrobacter i Azotobacter charakteryzują się wysoką aktywnością już przy bardzo niskich temperaturach gleby, sięgających kilku stopni Celsjusza. Dzięki temu możliwe jest szybkie zasiedlenie strefy korzeniowej i rozpoczęcie procesu biologicznego wiązania azotu. W praktyce oznacza to stopniowe, ale stabilne udostępnianie tego pierwiastka w formie dostępnej dla roślin, co ma szczególne znaczenie w początkowej fazie wzrostu.
W warunkach ograniczonej wilgotności gleby dodatkowym atutem jest zdolność bakterii do funkcjonowania w mikrośrodowisku ryzosfery, gdzie mogą utrzymywać aktywność nawet przy okresowych niedoborach wody. To istotna przewaga nad nawożeniem mineralnym, które w takich warunkach działa mniej efektywnie.
Fosfor w glebie a jego dostępność dla roślin
Analizy gleby wykonane przed założeniem plantacji wykazały stosunkowo wysoką zawartość fosforu ogólnego, jednak jego dostępność dla roślin była ograniczona. To typowa sytuacja dla wielu gleb, gdzie znaczna część tego pierwiastka pozostaje w formach trudno przyswajalnych.
Problem ten dodatkowo nasila się wiosną, gdy temperatura gleby jest zbyt niska, aby procesy udostępniania fosforu zachodziły efektywnie. W praktyce oznacza to, że mimo obecności składnika w glebie, rośliny nie są w stanie go wykorzystać w kluczowym momencie rozwoju systemu korzeniowego.
W odpowiedzi na to wyzwanie w projekcie zastosowano preparat FosfoPower zawierający bakterie z grup Bacillus oraz Pseudomonas, których zadaniem jest mobilizacja fosforu z form niedostępnych. Mikroorganizmy te wykazują aktywność nawet w bardzo niskich temperaturach, co pozwala na wcześniejsze uruchomienie zasobów glebowych i poprawę zaopatrzenia roślin w energię niezbędną do wzrostu.
Technologia hybrydowa jako kierunek rozwoju
Założeniem projektu realizowanego w Hornigach jest nie tyle zastąpienie nawożenia mineralnego, co jego uzupełnienie i zwiększenie efektywności poprzez wykorzystanie procesów biologicznych. Takie podejście, określane jako technologia hybrydowa, zyskuje na znaczeniu w nowoczesnej produkcji truskawek.
Integracja rozwiązań mikrobiologicznych z fertygacją pozwala na bardziej precyzyjne zarządzanie odżywianiem roślin, ograniczenie strat składników oraz poprawę ich wykorzystania. Jednocześnie może wpływać na rozwój systemu korzeniowego, zdrowotność roślin oraz ich odporność na stresy środowiskowe, takie jak niskie temperatury czy okresowe niedobory wody.
Praktyczna weryfikacja skuteczności w sezonie
Plantator, który dotychczas miał ograniczone doświadczenia z mikrobiologią, podchodzi do projektu z otwartością, ale i ostrożnością. Kluczowe znaczenie będzie miała obserwacja reakcji roślin w kolejnych tygodniach oraz porównanie efektów z dotychczas stosowanymi rozwiązaniami.
W trakcie sezonu planowane jest również wdrażanie kolejnych produktów wspierających rośliny w warunkach stresowych oraz poprawiających ich zdrowotność. Zakres działań będzie jednak dostosowywany na bieżąco, w zależności od przebiegu pogody i kondycji plantacji.
Artykuł przygotowany w ramach projektu Truskawkowe Inspiracje 2026 we współpracy z firmą BIO-GEN.
