Ważnym aspektem nowoczesnej uprawy malin jest prawidłowe i szybkie rozpoznanie patogenów. Pozwala to odpowiednio zaplanować ochronę, co ma przełożenie nie tylko na kondycję roślin, ale również pozwala zaoszczędzić na nietrafionych lub źle dobranych środkach ochrony. O tym jak pomaga w tym nowoczesna diagnostyka informowała w czasie internetowej Konferencji Malinowej Karolina Felczak-Konarska, dyrektor Placówki Badawczej Instytutu Agronomicznego Fertico w Grójcu.

Nie od dzisiaj wiadomo, iż plantację malin i nie tylko tych roślin należy zakładać wyłącznie ze zdrowych roślin, pochodzących z pewnych źródeł, i licencjonowanych mateczników. Niestety, czasami duża część patogenów chorobotwórczych ,,ukrywa się’’ już w młodych sadzonkach, które wraz z wegetacją rozwijają się.

Patogeny malin diagnozowane na plantacjach malin

* Choroby owoców i pędów:

– Botrytis cinerea – szara pleśń

Sphaerulina rubi (anamorfa Septoria darrowii) – biała plamistość liści maliny

Sphaerotheca mocularis – mączniak prawdziwy maliny

Elsinoe veneta (anamorfa Sphaerulina rubi) – antraknoza maliny

Phagramidium rubi-idaei – rdza maliny

Didymella applanata, st. kon. Phoma idaei – przypąkowe zamieranie pędów maliny

Leptosphaeria coniothyrium, st. kon. C. fuckelii) – zamieranie podstawy pędów malin

Fusarium avenaceum, Fusarium lateritum – fuzarioza maliny

Pseudomonas syringae – rak bakteryjny maliny

* Choroby wirusowe:

– wirus chlorozy nerwów liści maliny: chloroza nerwów liści maliny

– krzaczasta karłowatość maliny

– karłowatość maliny

– wirus cętkowanej plamistości liści maliny

wirus żółtej plamistości liści maliny

* Choroby systemu korzeniowego maliny:

Agrobacterium tumefaciens, A. rubi – guzowatość korzeni

Fusarium avenaceum, Fusarium lateritum – fuzarioza maliny

Verticillium dahlie – werticilioza malin

Phytophthora fragariae var. rubi – zgnilizna korzeni maliny

Przyczyny występowania patogenów na plantacjach maliny

– Niekontrolowany obrót materiałem roślinnym, niepewne źródło dostaw materiału roślinnego

– Łatwe rozprzestrzenianie się chorób odglebowych

– Brak zmianowania/płodozmianu i nieodpowiednie przygotowanie gleby pod uprawę określonego gatunku roślin

– Wielkość źródła infekcji

– Odmiana oraz wiek plantacji

– Niesprzyjające warunki atmosferyczne

Skutki niepowodzeń w uprawie malin

Istnieje wiele czynników, które powodują, iż uprawa roślin kończą niepowodzeniem. Większość z tych elementów można umiejętnie wykluczyć i cieszyć się obfitym plonem. Poniżej przedstawiam najważniejsze aspekty związane z ,,błędami’’ w uprawie malin, nawet popełnianymi nieświadomie omówione przez K. Felczak-Konarską.

– Nieodpowiedni wybór odmiany na stanowisko

– Zła jakość materiału nasadzeniowego

– Niepoprawne posadzenie roślin, brak odpowiednio przygotowanego pola pod założenie plantacji

– Brak wykonanej analizy gleby oraz nieodpowiednie nawożenie

– Przenawożenie azotem – głównie plantacje roślin owocujących

– Nieregularne oraz nieodpowiednie nawadnianie plantacji

– Nieumiejętne / niedostateczne zwalczanie chwastów

W chwili wystąpienia patogenu najważniejsze, by dowiedzieć się jaka to choroba i co ją wywołało. Rozwiązaniem w działaniu okazuje się być diagnostyka, która opiera się na rozpoznaniu objawów choroby i zastosowanie kluczowej metody w celu jej zwalczenia. Wykorzystywane metody badawcze dzielą się na: tradycyjną, biologiczną, serologiczną, molekularną i biochemiczną.

Diagnostyka patogenów roślin maliny polega na identyfikacji czynnika biologicznego, tzw. obserwacje polowe oraz rozpoznanie objawów dzięki zmianom zachodzącym w organizmach roślin – oznakom etiologicznym. W celu ustalenia patogenu warto pobrać materiał do badań, odpowiednio go przygotować i potwierdzić obecność czynnika biologicznego – mówiła Karolina Felczak-Konarska.

Diagnostyka chorób roślin ma duże znaczenie podczas uprawy, dzięki niej jesteśmy w stanie określić rodzaj patogenu i skutecznie się go pozbyć lub zapobiec dalszemu rozwojowi choroby.

Istota diagnostyki

– opiera się na ocenie zagrożenie dla uprawy ze strony określonej choroby, biorąc pod uwagę istniejące i przewidywane warunki środowiskowe

– wiąże się z podjęciem decyzji o potrzebie wykonania zabiegu chemicznego lub niechemicznego ochrony roślin

– określić możliwość zakwalifikowania plantacji

– określić działania zapobiegające rozprzestrzenieniu choroby

Metody molekularne, a metody tradycyjne

Metody molekularneMetody tradycyjne
najwcześniejsze wykrycie czynnika chorobotwórczego
(przed wystąpieniem objawów)
wykrywanie czynnika chorobotwórczego w momencie zauważenia objawów lub oznak etiologicznych
wysoka czułość
(czułość testów molekularnych wynosi 99%)
niska czułość
specyficzność i wiarygodność
(fałszywe wyniki niemal nie występują)
możliwe popełnienie błędu na etapie wykonywania, specyficzność metod uwarunkowana danym rodzajem patogenów poddawanym diagnostyce
wielorakość zastosowań zastosowanie ograniczone do wybranych metod i patogenów
szybkość wykonania (wyniki dostępne nawet w 24h)dość długi czas oczekiwania na ostateczne wyniki średnio około 5 dni
bardzo niskie ryzyko wystąpienia błęduobarczona bardzo wysokim ryzykiem błędu

Jedne z najczęściej wykrywanych w firmie Fertico chorób na plantacjach malin

* szara pleśń (Botrytis cinerea)

* rdza maliny (Phragmidium rubi-idaei)

* rak bakteryjny maliny – Pseudomonas syringae – nowy patogen

* Phytophthora fragaria var. rubi – zgnilizna korzeni maliny

* Zamieranie pędów maliny

Zamieranie pędów maliny

– Przypąkowe zamieranie pędów maliny (Didymella applanata, st. kon. Phoma idaei)

– Zamieranie podstawy pędów malin (Leptosphaeria coniothyrium, st. kon. C. fuckelii)

– Fuzarioza maliny (Fusarium avenaceum, Fusarium lateritum)

– Szara pleśń (Botrytis cinerea)

W ocenie specjalistki z Instytutu Agronomicznego Fertico, korzyści wynikające z diagnostyki wykorzystania określonej metody to głównie prawidłowo wykonana diagnostyka polegająca na metodach molekularnych, która jest podstawą skutecznej ochrony plantacji. Diagnostyka oparta na biologii molekularnej jest obecnie uznawana za jedną z najbardziej skutecznych i precyzyjnych metod w walce z chorobami roślin. Natomiast, diagnostyka czynników biotycznych pozwala również na zdiagnozowanie nowych zagrożeń roślin ogrodniczych oraz zaplanowanie szczegółowych działań ochronnych.











Poprzedni artykułNaturalni sprzymierzeńcy na plantacjach jagodowych
Następny artykułNawozy dostosowane do potrzeb

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj