Borówka wysoka coraz częściej musi mierzyć się z kumulacją stresów środowiskowych – od gradobić i uszkodzeń mrozowych po okresowe niedobory wody i duże wahania temperatur. W takich warunkach standardowe nawożenie często okazuje się niewystarczające, a plantacje wymagają działań wspierających regenerację oraz odbudowę potencjału wzrostowego roślin. Dr Paweł Krawiec wraz z Krzysztofem Gruszczykiem z firmy Natura Expert zaprezentowali praktyczne podejście do odbudowy i stymulacji plantacji borówki w oparciu o produkty marki Extracts.Pro. To nie tylko zabiegi doraźne, ale również opracowane z myślą o poprawie potencjału w kolejnym sezonie.
Program Natura Expert wdrożono na kwaterze odmiany 'Duke’ posadzonej w 2020 roku. Już rok później plantacja została silnie uszkodzona przez gradobicie, które zniszczyło większość nadziemnej części roślin. Jak podkreślał dr Paweł Krawiec, kolejne sezony dodatkowo pogłębiały problemy z regeneracją ze względu na regularnie występujące uszkodzenia mrozowe.
W bieżącym sezonie podjęto decyzję o radykalnym odmłodzeniu plantacji. Krzewy zostały ścięte nisko przy ziemi, a dodatkowo zmieniono sposób ściółkowania. Zamiast agrotkaniny zastosowano ściółkę organiczną, której zadaniem było m.in. opóźnienie startu wegetacji w lokalizacji narażonej na zastoiska mrozowe.
Kluczowym elementem programu była jednak stymulacja regeneracji roślin. Im lepiej zostanie ona przeprowadzona w tym roku, tym większe będą szanse na plon w przyszłym sezonie. Jak wyjaśniał Krzysztof Gruszczyk, rozwiązania Natura Expert opierają się na ekstraktach z roślin zielarskich zawierających naturalne substancje hormonalne. Wśród wykorzystywanych surowców znajdują się m.in. oregano, skrzyp, pokrzywa, cebula czy czosnek. Łącznie firma wykorzystuje ekstrakty z blisko 20 gatunków roślin.
Program regeneracyjny rozpoczęto od odbudowy systemu korzeniowego. W fertygacji stosowano naprzemiennie preparaty Stardust One oraz Stardust Duo w dawce 5 l/ha. Zabiegi wykonywano od kwietnia co 7–10 dni. Do momentu realizacji materiału wykonano pięć aplikacji.
Celem programu było pobudzenie aktywności systemu korzeniowego oraz aktywacja uśpionych merystemów odpowiedzialnych za odbudowę części nadziemnej. Dodatkowo zastosowana materia organiczna miała poprawić zawartość węgla i substancji próchnicznych w strefie korzeniowej, co sprzyja regeneracji roślin.






W momencie pojawienia się liści rozpoczęto także zabiegi dolistne preparatem Stardust Extreme. Produkt ten miał wspierać rozbudowę części wegetatywnej poprzez zwiększenie zawartości organicznego krzemu w roślinach oraz poprawę siły wzrostu nowych pędów.
Jak oceniał dr Paweł Krawiec, pierwsze efekty programu były widoczne przede wszystkim w aktywacji pąków śpiących, również na starszych, wieloletnich pędach. To szczególnie istotne w przypadku silnie uszkodzonych plantacji, gdzie odbudowa konstrukcji krzewu decyduje o potencjale plonowania w kolejnych sezonach.
Druga część spotkania dotyczyła kwatery odmiany 'Bluecrop’ znajdującej się już w fazie intensywnego wzrostu zawiązków po kwitnieniu. Plantacja również była narażona na silne stresy pogodowe, w tym dwie fale wiosennych mrozów, okresowe niedobory opadów oraz duże wahania temperatur.

W tej części plantacji wykorzystano m.in. preparat Stardust Extreme aplikowany zarówno przed spodziewanymi spadkami temperatury, jak i po wystąpieniu uszkodzeń mrozowych. Celem zabiegów było zwiększenie odporności roślin na niskie temperatury oraz wsparcie regeneracji młodych przyrostów i kwiatostanów.
Jak zaznaczał dr Krawiec, przy temperaturach sięgających lokalnie nawet -8°C nie udało się całkowicie uniknąć strat. Wstępnie oceniano je nawet na 80%, jednak część uszkodzeń miała charakter przejściowy, a rośliny wykazały zdolność do regeneracji.
W programie wykorzystano także preparat Bloominity, którego zadaniem była stymulacja kwitnienia i zawiązywania owoców w trudnych warunkach stresowych. Według Krzysztofa Gruszczyka preparat wspiera płodność kwiatostanów, ogranicza skutki stresu oksydacyjnego oraz wpływa na intensywność podziałów komórkowych, co może przekładać się na wielkość owoców.
Na etapie wzrostu zawiązków rekomendowano dalsze prowadzenie programu z wykorzystaniem preparatu Stardust Shield w dawce 3–5 l/ha. Jego zadaniem jest wspieranie rozwoju owoców oraz budowy ich kalibru. Jednocześnie podkreślano znaczenie równoległego prowadzenia prawidłowego nawożenia i fertygacji.
Więcej dowiecie się z materiału wideo, który dla Was przygotowaliśmy:
Materiał powstał w ramach projektu Borówkowe Factory we współpracy z firmą Natura Expert





















