Wysokie temperatury coraz częściej stają się jednym z największych wyzwań w produkcji malin pod osłonami. W słoneczne dni temperatura w tunelach może być znacznie wyższa niż na zewnątrz, co prowadzi do przegrzewania roślin, oparzeń liści i owoców oraz pogorszenia warunków fotosyntezy.
Podczas jednego ze spotkań w ramach projektu Malinowe Factory w Kraczmiskach koło Opola Lubleskiego, dr Paweł Krawiec z Horti Team oraz Tomasz Szławy z firmy Ceres pokazali rozwiązanie, które skutecznie pomaga ograniczyć skutki upałów – preparat Parasolex Plastic, przeznaczony do sezonowego cieniowania tuneli foliowych.
Kiedy temperatura staje się problemem?
Jak przypomniał dr Paweł Krawiec, podczas ostatniej fali upałów stacje meteorologiczne zainstalowane na plantacji notowały temperatury przekraczające 45°C.
Przed nadejściem tej fali upałów zdecydowaliśmy się zabezpieczyć tunele preparatem Parasolex Plastic. Zastosowaliśmy go zarówno w tunelu z malinami uprawianymi w donicach, jak i w części obiektów borówkowych najbardziej narażonych na silne nasłonecznienie – mówił.
Tak wysokie temperatury powodują nie tylko przegrzewanie powietrza w tunelu. Znacznie większym problemem jest intensywne promieniowanie słoneczne docierające bezpośrednio do liści i owoców.
Mniej stresu, więcej aktywnych liści
Najważniejszym celem cieniowania nie jest ograniczenie ilości światła, lecz zmniejszenie stresu roślin. Jak podkreślał dr Paweł Krawiec, po zastosowaniu preparatu liście zachowały intensywnie zieloną barwę i nie pojawiły się typowe uszkodzenia wywołane wysoką temperaturą.
Pomimo zacienienia światła w tunelu nadal było dużo. Liście pozostały ciemnozielone, nie obserwowaliśmy oparzeń, a fotosynteza przebiegała prawidłowo. Widać było wyraźnie, że rośliny znacznie lepiej znoszą wysokie temperatury.
Różnice były szczególnie widoczne w obiektach, których nie udało się pokryć preparatem. Tam, gdzie tunel nie został zacieniony, oparzenia liści były zdecydowanie bardziej widoczne.
Nie zaciemnia, lecz rozprasza światło
Jak wyjaśniał Tomasz Szławy z firmy Ceres, działanie preparatu polega przede wszystkim na rozproszeniu promieniowania słonecznego, a nie na silnym ograniczeniu ilości światła.
Parasolex Plastic zwiększa dyfuzję światła. Rośliny nadal otrzymują dużą ilość promieniowania potrzebnego do fotosyntezy, ale światło jest bardziej rozproszone i mniej agresywne. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko przegrzewania oraz oparzeń – mówił T. Szuławy.
Ciekawą właściwością preparatu jest jego zachowanie podczas zmiennej pogody.
W czasie deszczu lub przy wysokiej wilgotności powietrza preparat staje się bardziej transparentny, dzięki czemu do tunelu dociera więcej światła. Po wyschnięciu ponownie odzyskuje właściwości cieniujące.
Niższa temperatura w najgorętszym okresie dnia
Obserwacje prowadzone w Malinowym Factory pokazały, że zacienione tunele nagrzewały się znacznie wolniej.
Jak informował dr Paweł Krawiec, przed osiągnięciem najwyższych temperatur różnica pomiędzy zacienionym tunelem a obiektami niepokrytymi preparatem wynosiła nawet kilka stopni.
Najważniejsze było to, że temperatura w zacienionej nawie utrzymywała się na poziomie około 34°C, podczas gdy w standardowych tunelach była wyraźnie wyższa. Później, przy temperaturach przekraczających 45°C, fizyki już nie oszukamy, ale udało się wyeliminować najbardziej agresywne działanie promieniowania słonecznego – informował dr P. Krawiec.
O czym warto pamiętać przed zastosowaniem?
Tomasz Szławy zwrócił uwagę również na kilka praktycznych zasad decydujących o trwałości efektu.
Preparat najlepiej przygotować kilka godzin przed wykonaniem zabiegu, nanosić na czystą folię oraz unikać aplikacji w pełnym, silnym słońcu. Zastosowany w odpowiednich warunkach utrzymuje się na tunelu przez wiele tygodni, a jesienią stopniowo zmywa się pod wpływem opadów i przymrozków.
Cieniowanie jako element technologii
Coraz częstsze fale upałów sprawiają, że zarządzanie temperaturą w tunelach staje się jednym z podstawowych elementów technologii produkcji malin.
Jak pokazują doświadczenia prowadzone w projekcie Malinowe Factory, odpowiednio dobrane cieniowanie może ograniczać stres cieplny roślin, zmniejszać ryzyko oparzeń liści i owoców oraz poprawiać warunki do prowadzenia fotosyntezy nawet podczas bardzo wysokich temperatur.
Efekty zastosowania preparatu Parasolex Plastic będzie można ocenić również 5 wrzesnia (kliknij i zarejestruj swój udział) podczas finałowego spotkania projektu Malinowe Factory, gdzie uczestnicy będą mogli porównać wygląd tuneli oraz kondycję roślin po całym sezonie.
Materiał powstał w ramach projektu Malinowe Factory we współpracy z firmą Ceres
