Uncategorized

Po zmianie pogody rośnie presja chorób i szkodników. Oto aktualna sytuacja (03.06.2026 r.)

Przez

2026-06-04

Pierwsze dni czerwca przyniosły w Polsce zmienne warunki pogodowe z wyraźnym zróżnicowaniem regionalnym. Na zachodzie i w centrum kraju utrzymują się okresy zachmurzenia z przelotnymi opadami, natomiast południe i wschód notują więcej dni słonecznych oraz wyższe temperatury. Dla plantacji truskawek, malin i borówek szczególnie istotne są utrzymujące się nocne i poranne rosy oraz okresowo wysoka wilgotność powietrza. Warunki te sprzyjają rozwojowi wielu groźnych chorób grzybowych, w tym szarej pleśni, antraknozy oraz rdzy maliny. W rejonach, gdzie występują lokalne opady lub dłużej utrzymuje się zwilżenie roślin, ryzyko infekcji pozostaje podwyższone. Prognozy na najbliższe dni wskazują na utrzymywanie się podobnych warunków pogodowych. Oznacza to konieczność dalszego monitorowania plantacji, zwłaszcza w okresie kwitnienia, dojrzewania i zbioru owoców.

INFEKCJE CHOROBOWE

SZARA PLEŚŃ

Pomimo stopniowej poprawy warunków pogodowych w części kraju, ryzyko występowania szarej pleśni nadal utrzymuje się na podwyższonym poziomie. Utrzymujące się nocne i poranne rosy, okresowo wysoka wilgotność powietrza oraz lokalne opady stwarzają warunki sprzyjające infekcjom kwiatów, zawiązków i dojrzewających owoców. Obecnie modele chorobowe wskazują jednak głównie na zagrożenia lokalne. Nie oznacza to jednak końca ryzyka, ponieważ nawet krótkotrwałe okresy zwilżenia roślin mogą prowadzić do nowych infekcji, szczególnie na plantacjach o dużym zagęszczeniu roślin i ograniczonej przewiewności. W najbliższych dniach wskazane jest dalsze monitorowanie warunków pogodowych i stanu plantacji, ponieważ lokalne okresy wysokiej wilgotności mogą nadal sprzyjać rozwojowi nowych infekcji.

Regiony Polski o podwyższonym zagrożeniu szarą pleśnią (fot. 1):

Południowa Polska: woj. małopolskie i śląskie, szczególnie okolice Krakowa, Tarnowa, Katowic i Bielska Białej, gdzie występuje największa koncentracja punktów wysokiego zagrożenia.
Południowo wschodnia Polska: woj. świętokrzyskie, lubelskie oraz zachodnia część Podkarpacia, zwłaszcza rejon Sandomierza, Ostrowca Świętokrzyskiego i Lublina.
Centralno-wschodnia Polska: lokalne ogniska zagrożenia występują na południowym Mazowszu

Fot. 1. Mapa zagrożeń infekcjami szarej pleśni w dniach 01-03.06.2026

ANTRAKNOZA

Aktualne modele wskazują na niskie do umiarkowanego zagrożenie antraknozą owoców na większości obszaru kraju, jednak lokalnie ryzyko infekcji pozostaje podwyższone (fot. 2). Chorobie sprzyjają przede wszystkim opady deszczu, długotrwałe zwilżenie roślin oraz wysoka wilgotność powietrza. W wielu rejonach utrzymujące się nocne rosy i okresowe opady mogą stwarzać warunki do infekcji.

Rejony o podwyższonym zagrożeniu

Południowa Polska: lokalnie największe zagrożenie obserwowane jest w woj. małopolskim i śląskim, szczególnie w rejonie Krakowa, Tarnowa oraz zachodniej części Małopolski, gdzie występuje największe skupisko punktów wysokiego zagrożenia.
Południowo wschodnia Polska: lokalne ogniska wysokiego zagrożenia występują na Lubelszczyźnie i w południowo wschodniej części kraju.
Centralne Mazowsze: w rejonie Warszawy, Grójca i południowego Mazowsza obserwowane są liczne punkty średniego zagrożenia.
Pojedyncze ogniska ryzyka występują także w rejonie Szczecina oraz lokalnie na Pomorzu i Podlasiu.

Fot. 2. Mapa zagrożenia antraknozą w uprawie truskawek w dniach 01-03.06.2026

MĄCZNIAK PRAWDZIWY

Mączniak prawdziwy pozostaje obecnie jednym z ważniejszych zagrożeń dla plantacji owoców jagodowych. Aktualne warunki pogodowe sprzyjają rozwojowi choroby. W przeciwieństwie do wielu innych patogenów, mączniak prawdziwy nie wymaga długotrwałego zwilżenia liści do infekcji, dlatego zagrożenie może utrzymywać się również w okresach bez opadów. Obecnie modele wskazują na liczne lokalne ogniska wysokiego zagrożenia, zwłaszcza w centralnej, południowej i wschodniej Polsce (fot. 3).

Rejony o podwyższonym zagrożeniu

Południowa Polska: woj. małopolskie i śląskie, gdzie występuje wyraźne skupisko punktów wysokiego zagrożenia.
Centralna Polska i południowe Mazowsze: rejon Warszawy, Grójca, Rawy Mazowieckiej i Radomia, z licznymi punktami wysokiego zagrożenia.
Woj. świętokrzyskie i lubelskie: jeden z głównych obszarów zagrożenia obejmujący okolice Ostrowca Świętokrzyskiego, Sandomierza, Lublina i Zamościa.
Pojedyncze ogniska ryzyka występują również na Pomorzu, w zachodniej Polsce oraz na Podlasiu.

Fot. 3. Zagrożenie mączniaka prawdziwego w dniach 01-03.06.2026

RDZA MALINY

Spośród analizowanych chorób maliny rdza należy obecnie do grupy patogenów o największym zasięgu zagrożenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na plantacje położone w południowej, centralnej i południowo wschodniej Polsce. W najbliższych dniach wskazane jest regularne monitorowanie plantacji pod kątem pierwszych objawów na liściach, ponieważ utrzymujące się warunki wilgotnościowe mogą sprzyjać dalszemu rozwojowi infekcji i szybkiemu wzrostowi presji choroby.

Rejony o podwyższonym zagrożeniu (fot. 4):

Południowa Polska: woj. małopolskie i śląskie, szczególnie okolice Krakowa, Katowic, Bielska Białej oraz zachodniej Małopolski, gdzie występuje największe skupisko punktów wysokiego zagrożenia.
Południowo wschodnia Polska: woj. świętokrzyskie, lubelskie oraz Podkarpacie, zwłaszcza rejon Sandomierza, Ostrowca Świętokrzyskiego, Lublina i Zamościa.
Centralna Polska: okolice Warszawy, Grójca i południowego Mazowsza, gdzie obserwowane są liczne ogniska wysokiego zagrożenia.
Pojedyncze ogniska ryzyka występują również na Pomorzu Zachodnim, Pomorzu Gdańskim oraz Podlasiu.

Fot. 4. Regiony, w których wystąpiło zagrożenie rdzą maliny, 01-03.06.2026

ALTERNARIOZA MALINY

Modele wskazują na niskie zagrożenie alternariozą maliny na większości obszaru kraju (fot. 5). Punkty wysokiego zagrożenia nie występują, a zagrożenie średnie ma charakter lokalny i koncentruje się głównie w południowej oraz południowo wschodniej Polsce.

Fot. 5. Mapa zagrożeń występowania alternarioza maliny, 01-03.06.2026

SZKODNIKI

WCIORNASTEK TYTONIOWIEC

Na plantacjach truskawek i malin obserwuje się wzrost aktywności wciornastków. Ciepła, słoneczna pogoda sprzyja ich żerowaniu, rozmnażaniu oraz składaniu jaj, dlatego w najbliższych dniach należy spodziewać się stopniowego wzrostu liczebności populacji. Szczególnie narażone są plantacje znajdujące się w fazie kwitnienia oraz zawiązywania owoców.

Jak wskazują żółte punkty na mapie, na większości obszarów uprawy roślin jagodowych w Polsce występuje obecnie umiarkowane, lecz wzrastające zagrożenie związane z aktywnością wciornastków (fot. 6). Zalecane jest prowadzenie regularnych lustracji plantacji, ze szczególnym uwzględnieniem kwiatów, zawiązków oraz dojrzewających owoców, co umożliwi wczesne wykrycie szkodnika i podjęcie odpowiednich działań ograniczających jego liczebność.