Coraz popularniejszy zbiór mechaniczny rozwiązuje problem braku rąk do pracy, ale nasila inny – obniża jakość zbioru. Mikrouszkodzeń spowodowanych przez kombajn nie da się uniknąć, można jednak nie dokładać kolejnych. Minimalizacja defektów mechanicznych to jedna z kluczowych przewag sortera MXM BN.2. Co konkretnie sprawia, że maszyna jest tak delikatna dla borówek?
Owoc z kombajnu to większe wyzwanie dla sortowania
Przy zbiorze kombajnowym borówka jest strząsana z krzaka, spada, jedzie po taśmie i wpada do skrzynki. Każdy z tych etapów to kontakt z powierzchnią, a jego rezultat może być widoczny dopiero po czasie. W opakowaniu owoc puszcza sok, mięknie i szybciej traci jędrność. W efekcie więcej owoców nie nadaje się do spakowania, a jeśli nawet, to ubytki są widoczne dla klienta gołym okiem na półce sklepowej.
Inna sprawa, że kombajn zbiera wszystko jak leci – owoce dojrzałe, zielone i niewybarwione. Wszystko ląduje w jednej puli, którą trzeba szybko i skutecznie przesortować, oddzielając owoce nadające się do spakowania od tych kwalifikujących się do odrzutu.
Co mówią badania?
Wpływ uderzeń na borówkę jest dobrze opisany w literaturze (m.in. Xu i in., 2015; Bao i in., 2026). Ze wspomnianych badań wynikają następujące wnioski dla praktyków:
- główną przyczyną uszkodzeń jest wysokość spadku, czyli prędkość, z jaką owoc uderza w podłoże – liczy się suma spadków na linii i najwyższy pojedynczy spadek,
- materiały tłumiące (silikon, gąbki) zmniejszają energię uderzenia o ok. 50-70%, zależnie od odmiany i własnej amortyzacji materiału,
- uderzenie w twardą powierzchnię, np. stal nierdzewną, jest znacznie groźniejsze dla borówki niż zderzenie dwóch owoców,
- cięższe owoce ulegają uszkodzeniu przy mniejszym przeciążeniu.
Według Bao i współpracowników borówka znosi siłę zderzenia rzędu 2-3 N. Dla owocu o masie 2,9 g odpowiada to przeciążeniu 71-106 G. Powyżej tego zakresu rośnie ryzyko trwałych uszkodzeń.
Jak konstrukcja MXM BN.2 ogranicza uderzenia?
Zaprojektowaliśmy sorter optyczny MXM BN.2 z myślą o specyfice borówki i świadomością tego, jak uderzenia podczas zbioru, pakowania i transportu wpływają na ten delikatny owoc.
Widać to w konstrukcji sortera. Suma spadków w maszynie wynosi mniej niż 16 cm, a owoc ma kontakt tylko z trzema powierzchniami. Są to:
- Rampa wejściowa – wyłożona materiałem pochłaniającym energię. W miejscu pierwszego odbicia usunięto stalowe podłoże spod maty, więc owoc nie uderza w twardy element.
- Pas transportowy – wykonany z miękkiego i elastycznego termoplastycznego poliuretanu (TPU) pas nie obraca owoców, co chroni woskowy nalot. Dodatkowo kanały nadają borówce stały tor, ułatwiający kamerom precyzyjną ocenę.
- Rampa wyjściowa – wyprofilowana i pokryta materiałem tłumiącym.
Selekcja odbywa się w locie, bez kontaktu owocu z maszyną. Borówki niespełniające kryteriów są spychane sprężonym powietrzem na pas odrzutu. Każdy owoc jest jednocześnie oglądany przez dwie kamery (NIR i RGB), z dwóch perspektyw. Dzięki temu MXM BN.2 sortuje owoce w trzech kategoriach: rozmiaru, miękkości i stopnia dojrzałości, pracując z wydajnością do 3 ton/h.
Pomiary w warunkach pakowni
Nasi inżynierowie zmierzyli przeciążenia czujnikiem Techmark IRD 500 – odpowiednikiem sensora użytego przez Xu i współpracowników – na linii pakującej owoce, w warunkach realnej pakowni. Porównano MXM BN.2 z sorterem konwencjonalnym (A) i graderem (B).
Na MXM BN.2 czujnik rejestrował średnio 4 uderzenia podczas przechodzenia przez sorter. Tylko 12,5% z nich przekroczyło 71 G, a żadne nie było wyższe niż 106 G. Sorter A generował średnio 10 uderzeń: 37,3% w zakresie 71-106 G i 29,4% powyżej 106 G. W graderze B było to 13 uderzeń, ok. 60% w strefie ryzyka i 44% powyżej 106 G, z maksimum aż 288,6 G.
Co z tego wynika dla firmy pakującej?
Doświadczenia naszych klientów pokazują, że sieci handlowe coraz bardziej skupiają się na jakości produktu. Musisz wziąć to pod uwagę szczególnie gdy do Twojej pakowni trafia owoc zbierany przez maszyny. W tych okolicznościach etap sortowania nabiera dodatkowego znaczenia. Dobry sorter nie tylko skutecznie odrzuca owoce niespełniające oczekiwań, ale również dba o ich jakość, redukując ryzyko uszkodzeń na etapie segregacji borówek. Taki właśnie jest MXM BN.2.
Jeżeli chcesz poznać wszystkie przewagi tego urządzenia, zapraszam Cię do kontaktu i niezobowiązującej rozmowy na temat naszej technologii stworzonej z myślą o delikatnym sortowaniu borówek.
Michał Domański
Milbor PMC
+48 787 078 183
Materiał opublikowany we współpracy z firmą MILBOR PMC.
