Kurcząca się pula środków ochrony roślin, rosnące koszty produkcji oraz coraz większa presja chorób i szkodników sprawiają, że uprawa porzeczek wymaga dziś nie tylko wiedzy, ale także elastycznego i precyzyjnego podejścia technologicznego. Odpowiedzią na te wyzwania była Konferencja Porzeczkowa 2026 – Hybrydowe rozwiązania dla plantacji porzeczek, która zgromadziła w Radziejowicach ponad 200 plantatorów z całej Polski. Wydarzenie zostało zorganizowane przez firmy Bio Gen, Biolider oraz Procam.
Nie bez powodu to właśnie porzeczka stała się tematem przewodnim konferencji. Gatunek ten posiada bardzo wysoki potencjał plonotwórczy, co potwierdziło pobicie rekordu Guinnessa w plonowaniu czarnej porzeczki. W 2025 roku, na plantacjach Jarosława Peczki, dzięki odpowiednio dobranej technologii ochrony i nawożenia uzyskano plon przekraczający 19 t/ha. To wydarzenie stało się punktem odniesienia dla wielu prezentowanych podczas konferencji rozwiązań.
Nawożenie porzeczek – precyzja zamiast schematów
Jednym z kluczowych bloków tematycznych konferencji było nawożenie. Krzysztof Polewski (Procam) zaprezentował wyniki analiz glebowych z różnych regionów Polski, przypominając, że skuteczna strategia nawożenia porzeczek musi opierać się na analizie gleby, a nie na powtarzalnych schematach.
Podkreślano znaczenie uregulowanego pH gleby na poziomie 6,2–6,8, które warunkuje prawidłowe pobieranie makro- i mikroelementów. W przypadku zaburzeń odczynu nawet wysokie dawki nawozów mogą pozostawać niedostępne dla roślin lub ulegać uwstecznieniu. Zwrócono również uwagę na zjawisko antagonizmów między pierwiastkami, gdzie nadmiar jednego składnika może ograniczać pobieranie innych.
Wśród omawianych rozwiązań nawozowych znalazły się m.in. produkty fosforowe (Profosfan, Puraloop), nawozy magnezowe (Profoska MgS), nawozy potasowe w formie siarczanowej (PotashPlus) oraz nawozy wieloskładnikowe (Elixir Supreme). Istotnym elementem była również poprawa żyzności gleby poprzez wapniowanie (Humika – wapń kredowy z dodatkiem kwasów humusowych) oraz stosowanie produktów rewitalizujących glebę, takich jak RewitalPro, wspierających rozkład resztek organicznych.
Dużo uwagi poświęcono efektywności form nawozów. Nowoczesne produkty, takie jak FosfoPower czy AzotoPower, pozwalają znacząco ograniczyć dawki nawozów przy zachowaniu wysokiej dostępności składników dla roślin. Dodatkowym atutem jest możliwość ich stosowania łącznie z herbicydami oraz aplikacja belką herbicydową już od wczesnej wiosny.
Odmiany porzeczek i zagęszczenie nasadzeń
Praktyczne aspekty produkcji porzeczek przedstawił Robert Błocki, prowadzący gospodarstwo oparte na 7 odmianach porzeczek. Dobór odmian (m.in. Tisel, Gofert, Polben, Ben Connan, Ruben, Tihope, Ben Tiran) pozwala na rozłożenie zbiorów na okres 3–4 tygodni, ograniczenie ryzyka przymrozków oraz optymalizację zbioru kombajnowego.
Na słabszych stanowiskach stosowany jest rozstaw 4,0 × 0,5 m, natomiast na najlepszych glebach zagęszczenie 4,0 × 0,3 m (ok. 8300 roślin/ha). Choć pojedyncze krzewy plonują wtedy słabiej, uzyskuje się wyższy plon z hektara, szybsze zwarcie rzędów oraz możliwość zbioru mechanicznego już w 2–3 roku po założeniu plantacji.
Szczególną uwagę zwrócono na odmianę Tisel, uznawaną za rekordzistkę plonowania, o bardzo wysokim potencjale produkcyjnym, co potwierdzał prof. Stanisław Pluta. Przy zakładaniu plantacji rekomendowano także wykorzystanie mikrobiologicznego preparatu Super Power do moczenia systemu korzeniowego przed sadzeniem.
Ochrona hybrydowa – konieczność, nie alternatywa
Jednym z najczęściej powracających tematów konferencji była ochrona hybrydowa, łącząca klasyczne środki chemiczne z produktami biologicznymi i mikrobiologicznymi. Jak podkreślali prelegenci, przyszłość ochrony upraw to nie większa liczba zabiegów, lecz większa precyzja i profilaktyka.
Chwasty
Paweł Strawczyński (Procam) i Marek Dąbrowski (Fm Agro) omówili strategie zwalczania chwastów, ze szczególnym uwzględnieniem chwastów wieloletnich. Wskazywano na zastosowanie doglebowego Colzamidu (napropamid) w dawkach 3–4 l/ha na młodych plantacjach i 4–6 l/ha na starszych, a także na możliwość rozszerzenia spektrum działania poprzez mieszaniny z Stomp 455 SC. W zwalczaniu odrostów korzeniowych ale też chwastów rekomendowano Spotlight Plus.
Choroby
Karolina Felczak-Konarska z firmy Porcam przedstawiła najważniejsze choroby porzeczek: antraknozę liści, mączniaka amerykańskiego, rdzę, białą plamistość liści, szarą pleśń oraz rewersję porzeczek. Podkreślano znaczenie profilaktyki, usuwania resztek roślinnych oraz wzmacniania odporności roślin m.in. poprzez nawożenie krzemowe.
Wśród rozwiązań fungicydowych omawiano m.in. Luna Sensation, Teldor, Captan 80 WDG, Thiopron, Discus 500 WG, Signum 33 WG, El Cappo 80 WG oraz fungicydy miedziowe (Miedzian 50 WP, Miedzian Extra 350 SC), zwracając uwagę na zawartość miedzi metalicznej i skuteczność dawek.
Szkodniki
Wśród kluczowych zagrożeń wymieniono mszyce, wielkopąkowca porzeczkowego, pryszczarki, przeziernika oraz przędziorka chmielowca. Omawiano m.in. wczesnowiosenne zabiegi olejami parafinowymi, zastosowanie Exirel (cyazypyr), Siltac działający fizycznie bez karencji, Decis Extra (deltametryna) oraz nowy preparat Sivanto Prime, będący w końcowej fazie rejestracji.
Uzupełnieniem ochrony były biologiczne preparaty jak BaktoTARCZA S, Otior Stop i Eruca Stop, stosowane w zależności od presji szkodników i warunków aplikacji.
Biostymulacja, zapylanie i nawożenie dolistne
Istotnym elementem nowoczesnej technologii produkcji porzeczek jest biostymulacja. Omówiono m.in. przygotowanie plantacji do przymrozków (Krioflor), wsparcie zapylania preparatem Biopolin oraz nawożenie dolistne z wykorzystaniem Proleaf N i serii Avalon (ADOB). Zwrócono uwagę na wysoką rozpuszczalność nawozów, możliwość łączenia z większością środków ochrony oraz ich dopasowanie do poszczególnych faz fenologicznych.
Debata: rynek i przyszłość branży
Podczas debaty końcowej z udziałem plantatorów i przedstawicieli przetwórstwa podkreślono konieczność profesjonalizacji plantacji oraz stabilizacji rynku. Zdaniem uczestników cena na poziomie 4–5 zł/kg byłaby akceptowalna zarówno dla producentów, jak i przetwórców. Jak zaznaczał Romuald Łuczak (NaturFresh Produce), Polska odpowiada za blisko 70% produkcji porzeczek w Europie, a dalszy rozwój branży wymaga konsolidacji rynku i długofalowej współpracy.
Konferencja Porzeczkowa 2026 jednoznacznie pokazała, że wysokie i stabilne plony porzeczek są możliwe, jednak wymagają nowoczesnego podejścia, precyzyjnego nawożenia oraz integrowanej, hybrydowej ochrony roślin. W realiach zmieniającego się rynku i regulacji prawnych to właśnie wiedza i elastyczność technologiczna będą decydować o konkurencyjności gospodarstw.
