Nowe klony truskawek przemysłowych z Niwy

Truskawka, odmiany truskawek, Niwa, truskawki przemysłowe

Spotkanie dla przedstawicieli zakładów przetwórczych zainteresowanych wprowadzeniem do uprawy nowych odmian truskawek typowo przemysłowych zorganizowała 12 czerwca pod Lublinem firma NIWA Hodowla Roślin Jagodowych sp. z o.o. Część z prezentowanych truskawek to już zarejestrowane odmiany, część klony czekajace na potwierdzenie swojej przydatność w uprawie, a jeszcze część to interesujące numery hodowlane, które będą wykorzystywane zapewne do kolejnych krzyżowań w celu uzyskania wartościowej odmiany.

Jerzy Olczyk
Jerzy Olczyk, prezes firmy NIWA – hodowla roślin jagodowych Sp. z o.o.

Jak informował Jerzy Olczyk, prezes firmy Niwa, ich spółka została utworzona w maju 2012 roku na bazie nieformalnej grupy „Jagodnik” zrzeszającej kilka polskich gospodarstw szkółkarskich. Do nowo powstałej spółki dołączyli również specjaliści zajmujący się dotychczas hodowlą w ośrodkach naukowych. W firmie tej w ostatnich dwóch latach pozyskano pokaźną bazę materiału genetycznego wielu gatunków roślin jagodowych co pozwala prowadzić wiele programów hodowlanych. Spółka dysponuje również własnym laboratorium in vitro, w którym rozmnaża się rośliny na potrzeby udziałowców spółki prowadzących własne gospodarstwa szkółkarskie, a także na zlecenie podmiotów zewnętrznych.

Jan Danek
Dr Jan Danek z firmy NIWA

O nowych odmianach truskawek, które były głównym punktem szkolenia informował dr Jan Danek, który już od prawie 20 lat realizuje program hodowli nowych odmian truskawek – wcześniej w ramach grupy Jagodnik, a od dwóch lat w ramach spółki NIWA. Dotychczas z tego programu hodowlanego zarejestrowano 3 odmiany truskawek. W tym roku do badań rejestracyjnych COBORU zgłoszono kolejną odmianę ‚Niwa Amarant’, która jest typowo deserową odmianą. Jak informował dr J. Danek jest to plenna, typowo deserowa odmiana (średnia masa owocu to prawie 16 g, ekstrakt – 7,2, a kwasowość – 1), o stosunkowo dużej odporności na choroby grzybowe i dużym, bo sięgającym ponad 90% udziale owoców I klasy w plonie ogólnym. Jeśli chodzi o przebieg hodowli truskawek to podzieliliśmy go na trzy grupy: odmiany deserowe tradycyjnie owocujące, odmiany powtarzające owocowanie i odmiany przemysłowe. W przypadku hodowli odmian z przeznaczeniem ich owoców do celów przemysłowych w ocenie znajduje się już kilka obiecujących klonów, które testowane są w gospodarstwach produkujących owoce. Zależy nam również, aby przedstawiciele zakładów wybrali z naszej oferty interesujące ich zdaniem numery hodowlane i wspólnie z nami mogli wybrać najlepszą dla siebie odmianę. Dobrze wiemy, że różne są wymagania jeśli chodzi o owoce kierowane do mrożenia, tłoczenia czy trafiające do cukiernictwa – mówił dr J. Danek.

Więcej zdjęć w galerii

W przypadku prowadzonych prac hodowlanych zwraca się uwagę na to aby nowa odmiana była odporna na wymarzanie, była tania w uprawie i odporna na choroby lub mało podatna na nie co pozwoli zmniejszyć koszty produkcji. Ważnym czynnikiem jest również plenność danej odmiany i łatwość odszypułkowywania się owoców.

Według obecnych na spotkaniu przedstawicieli zakładów, wprowadzenie na plantacje odmian o typowych cechach przetwórczych jest bardzo ważne, gdyż obecnie zdecydowana większość odmian uprawianych na plantacjach to odmiany typowo deserowe, które źle się odszypułkowywują i mają często zbyt mały ekstrakt. Jak informowali przedstawiciele zakładów nowa odmiana powinna być swego rodzaju udoskonaloną wersją odmiany ‚Senga Sengana’, u której parametry owoców są cały czas najlepiej oceniane. Ważne jest również aby odmiana przetwórcza miała pełną komorę i nie pękała, gdyż wtedy do takich owoców chętnie wchodzą różne owady, tak np. w tym roku dzieje się z owocami odmiany ‚Marmolada’.

Z grupy nowych klonów hodowlanych, które mogą mieć zastosowanie w przetwórstwie dr Jan Danek wymienił cztery (DM 02091, DM 02541, DS 05281 i DO 08853), które warto na obecnym procesie prac hodowlanych poddać szczegółowej ocenie jeśli chodzi o ich przydatność dla zakładów przetwórczych. Przedstawił również wyniki dotyczące plonowania tych odmian oraz jakości owoców na podstawie doświadczenia założonego w Łazach Biegonickich k. Nowego Sącza. 

DM 02091 (rodowód: Kent, Honeoye i Marmolada)  plonował na poziomie 700 g/roślinę, ma owoce o średniej masie 12 g, udział owoców gnijących 0,5%, ekstrakt 12,5, kwasowość 1,2. Ten numer selekcyjny powinien zainteresować firmy produkujące koncentrat.

DM 02541 (Polka x Elsanta): plon ogólny 560 g/roślinę, udział owoców gnijących 0,5%, średnia masa owocu 10,3 g, ekstrakt/kwasowość – 11/1,1, przeznaczenie – jogurt, inne.

DS 05281 (w rodowodzie zawiera: Kent, Kama(SS), Elkat, Elvira, Marmolada): plon ogólny 60 g/roślinę, gnijące 0,9%, średnia masa owocu – 13,9 g, ekstrakt/kwasowość – 6,8/0,9, dużo składników mineralnych (mg/kg s.m.) Cu-6, Zn-8, Mn-53, Ca-1111, Mg-70, przeznaczenie – mrożonki.

DO 08853 (rodowód zawiera: Elsanta, Kent, Gariguette, Selva, Everest), jest odmianą powtarzającą owocowanie: plon ogólny 510 g/roślinę, udział owoców gnijących – 1,6%, średnia masa owocu – 10,5 g, ekstrakt/kwasowość – 10,1/1,1, przeznaczenie – jogurty.

W prowadzonym doświadczeniu w uprawie znalazła się również Senga Sengana, która traktowana była jako odmiana kontrolna. W jej przypadku plon ogólny wyniósł 690 g/roślinę, udział owców gnijących 3,6%, średnia masa owocu – 6,6 g, ekstrakt/kwasowość – 10,1/1,1.

Spotkanie zorganizowane dla producentów truskawek i przedstawicieli zakładów połączone było z wyjazdem na plantację towarową gdzie w uprawie znajdowały się zarówno będące już w uprawie odmiany deserowe z firmy Niwa (Alfa Cantauri, Alioth, Niwa Amarant) jak i nowe oceniane klony hodowlane oraz będące w uprawie standardy odmianowe jak Honeoye czy Senga Sengana.