Borówka – monitoring plantacji (4.06.2019 r. – Lubelszczyzna)

Fot. 6. Odmiana ‘Bluegold’ z zawiązkiem z objawami szarej pleśni – 4.06.2019 r. – lubelskie

Poszczególne odmiany borówki w zależności od lokalizacji zakończyły lub kończą kwitnienie. Na niektórych plantacjach zwraca uwagę bardzo rozciągnięty okres kwitnienia. Odmiany wczesne np. ‘Patriot’ znajdują się w fazie BBCH 71-75 (od widocznych małych zawiązków do fazy, której widoczny jest wzrost około 50% zawiązków). Odmiany średnio późne np. ‘Bluecrop’ znajdują w fazie BBCH 71. Odmiany późniejsze np. ‘Draper’ znajdują się w fazie BBCH 69-71 (od opadania wszystkich płatków korony do fazy, w której widoczne są małe zawiązki owoców).

Kondycja plantacji

Po skończonym kwitnieniu i ostatnim wzroście temperatury jednoroczne pędy oraz zawiązane owoce zaliczają kolejne etapy wzrostu. Zwraca uwagę fakt, że na wielu roślinach występuje brak równowagi pomiędzy owocowaniem a fazą wegetatywną (zbyt mała liczba liści w stosunku do zawiązanych owoców), lub nadmierne zawiązanie owoców, czy też bardzo duże różnice we wzroście zawiązków w obrębie grona lub pędu. W wielu miejscach najdrobniejsze zawiązki zatrzymały się rozwoju. W większości przypadków jest to konsekwencja uszkodzeń mrozowych kwiatów lub zawiązków, braku dobrego zapłodnienia i w konsekwencji zawiązki te nie posiadają prawidłowo rozwiniętych nasion. Dodatkowo bardzo duże obciążenie rośliny owocami (zwłaszcza na starszych gałęziach) ogranicza wzrost pędów, co powoduje, że rośliny posiadają zbyt małą powierzchnię liściową. Może to być efekt uszkodzeń pąków wegetatywnych podczas kwietniowych przymrozków lub wierzchołków pędów w czasie przymrozków w pierwszej dekadzie maja. W takiej sytuacji można zastanowić się nad przeprowadzeniem niewielkiego przerzedzania zawiązków, które doprowadzi do równowagi na roślinie pomiędzy ulistnieniem a liczbą zawiązanych owoców. Wskazane są również zabiegi biostymulatorami intensyfikujące wzrost. W programie fertygacyjnym warto wprowadzić 1-2 aplikacje tiosiarczanu wapnia (ASX CaTS) w dawce 10-15 l/ha w połączeniu z RSM 10 l/ha. Interesującym rozwiązaniem będzie wprowadzenie do fertygacji kilku aplikacji nawozu NHCa Delta w dawce 5 l/ha co 7-10 dni.

Choroby

Na niektórych odmianach po ostatnim deszczowym okresie można stwierdzić liczne zawiązki z objawami szarej pleśni (np. odmiana ‘Bluegold’). W związku z tym dobrym rozwiązaniem będzie zaplanowanie zabiegów fungicydami o działaniu interwencyjnym uwzględniając liczbę zabiegów dotychczas wykonanych w okresie kwitnienia oraz okres karencji przed zbiorami. Mogą to być preparaty  np.:  Luna Sensation  500 SC w dawce 0,6-0,8 l/ha (maksymalna liczba zabiegów w sezonie: 2), Switch 62,5 WG w dawce 0,8-1,0 kg (maksymalnie 3 zabiegi), Signum 33 WG w dawce 1,5 kg/ha (maksymalna liczba zabiegów w sezonie: 2). Odstępy pomiędzy zabiegami powinny wynieść około 10 dni. W przypadku wystąpienia obfitych opadów przekraczających 20 mm zabieg należy przyśpieszyć. Program zabiegów interewencyjnych można uzupełnić o zabiegi zapobiegawcze np. Teldorem 500 SC w dawce 1,5 l/ha, a w okresie przedzbiorczym fungicydami biologicznymi np. Polyversum WP w dawce 0,2 kg/ha lub Serenade ASO w dawce 8 l/ha. Zabiegi preparatami Luna Sensation 500 SC oraz Switch 62,5 WG będą również przeciwko antraknozie.

Szkodniki

Minęło już około 3-4 tygodni od początków lotu chrząszczy chrabąszcza majowego. Jest to termin wylęgania  się larw ze złożonych na początku maja jaj. Na plantacjach borówki zagrożonych przez tego szkodnika można już znaleźć w obrębie sytemu korzeniowego pierwsze młode pędraki w stadium L1. Jest to idealny moment do aplikacji nicieni. Można zastosować nicienie Heterorhabditis bacteriophora (preparat Larvanem) w dawce od 1 miliarda (małe-średnie zagrożenie) do 1,5 miliarda osobników (duże zagrożenie).

Na plantacjach stwierdza się już uszkodzenia wierzchołków pędów jednorocznych przez przyszczarka borówkowca. Do zwalczania jest zarejestrowany Mospilan 20 SP w dawce 0,2 kg/ha. Jednak wykonane w tym samym czasie zabiegi przeciwko mszycom lub zwójkom preparatem Decis Mega 50 EW w dawce 0,25 l/ha (mszyce, zwójka różóweczka, zarejestrowany do końca fazy kwitnienia BBCH 11–69) lub Calypso 480 SC w dawce 0,2 l/ha (mszyce) również będą zwalczały pryszczarka borówkowca.

Kilka informacji o pryszczarku borówkowcu

Szkodnik występuje w Polsce w coraz większym nasileniu na plantacjach borówki. Larwy żerują na najmłodszych, rozwijających się listkach na wierzchołkach wzrostu, a wydzielane przez nie substancje enzymatyczne powodują zwijanie się liści, co chroni larwy przed wysychaniem. Pierwszych uszkodzeń należy szukać blisko gruntu. Wewnątrz zwiniętych liści można znaleźć żerujące larwy początkowo barwy mlecznobiałej, a potem kremowej do pomarańczowej. Uszkodzone liście wierzchołkowe ulegają deformacji, brązowieją i zasychają, a wierzchołki wzrostu zamierają. Dochodzi do zahamowania wzrostu pędów i jednocześnie nadmiernego ich krzewienia się. W konsekwencji uszkodzone są osłabione i słabiej plonują.

Zimują larwy w glebie pod krzewami, gdzie przepoczwarczają się. Maleńka muchówka, podobna do komara, pojawia się na plantacji wiosną, w okresie ukazywania się nowych przyrostów. W celu jej monitorowania należy na plantacji umieszczać pułapki feromonowe. Samice składają jaja od wiosny aż do późnego lata, do czasu zakończenia wzrostu pędów, w skupiskach po kilka lub kilkanaście sztuk na najmłodsze, zwinięte jeszcze listki wierzchołkowe na pędach. Jaja są małe, wydłużone, około 0,25 mm, początkowo przezroczyste, później mlecznobiałe. Po kilku dniach wylęgają się z nich larwy, które są beznogie, mlecznobiałe, wydłużone, dorastają do 1,5–2,0 mm. Wyrośnięte larwy spadają na glebę, wwiercają się w nią i tam następuje przepoczwarczenie. W sezonie wegetacji prawdopodobnie występują 2 lub 3 pokolenia pryszczarka borówkowca. Larwy ostatniego pokolenia i część larw poprzednich pokoleń pozostają w kokonach w glebie do wiosny następnego roku.

Próg zagrożenia

Od wczesnej wiosny do końca okresu wzrostu pędów – 10% zasiedlonych wierzchołków, z uszkodzonymi listkami. Lustracje krzewów należy przeprowadzać, co około 2 tygodnie, od wczesnej wiosny aż do końca okresu wzrostu pędów. Zwalczanie po zauważeniu pierwszych uszkodzonych liści z larwami i dalej, zależnie od potrzeby.

Partnerami monitoringu borówki są firmy: Agrosimex i Bayer

Autor: Dr Paweł Krawiec, Horti Team (www.hortiteam.pl)

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here